工程数学基础

Dr_can 工程数学基础课程笔记,包含线性代数、微积分、概率论等

工程数学基础

特征值与特征向量

基本公式

对于一个给定的线性变换A,它的特征向量v经过这个线性变换的作用后,得到的新向量仍与原来的v保持在同一条直线上,只产生长度或方向上的变化。

Av=λvAv = \lambda v

其中λ\lambda为标量,即特征向量的长度在该线性变换下缩放的比例,称之为特征值。

由上面式子可得特征值的求解:

Avλv=0Av - \lambda v = 0 (AλI)v=0(A-\lambda I)v = 0 AλI=0|A- \lambda I| = 0

应用

特征值和特征向量可以用于矩阵的对角化和解耦:

设一个新的矩阵 P=[v1v2]P = [v_1 \: v_2]v1,v2v_1, \: v_2是矩阵的特征向量,P被称为过渡矩阵

AP=A[v1v2]=[λ1v1λ2v2]=[v1v2](λ100λ2)AP = A[v_1 \: v_2 ] = [\lambda_1 v_1 \: \lambda_2 v_2] = [v_1 \: v_2] \begin{pmatrix} \lambda_1 & 0 \\ 0 & \lambda_2 \end{pmatrix}

Λ=(λ100λ2)\Lambda = \begin{pmatrix} \lambda_1 & 0 \\ 0 & \lambda_2 \end{pmatrix},则AP=PΛAP=P \LambdaP1AP=ΛP^{-1} A P = \Lambda

可以通过这种方式来求解微分方程组:

已知x˙=Ax\dot{x} = Ax,令x=Pyx = P y,则x˙=Py˙\dot{x} = P \dot{y}Ax=APyAx = APy

回代,可得:Py˙=APyP \dot{y} = APyy˙=P1APy=Λy\dot{y} = P^{-1}APy = \Lambda y,由此公式求出 yy的表达式,即可根据线性变化AA求解xx

线性化

若系统符合叠加原理,即可称为线性系统;对于非线性系统,可以通过线性化的方法来近似求解。

泰勒级数

泰勒展开: f(x)=f(x0)+f(x0)(xx0)+f(x0)2!(xx0)2+...+fn(x0)n!(xx0)nf(x) = f(x_0) + f'(x_0)(x - x_0) + \dfrac{f''(x_0)}{2!}(x-x_0)^2 + ... + \dfrac{f^n(x_0)}{n!} (x-x_0)^n

xx00x-x_0 \rightarrow{0},则可认为包含高阶无穷小的项忽略不计,此时: f(x)=f(x0)+f(x0)(xx0)=k1+k2xk2x0=k2x+b f(x) = f(x_0) + f'(x_0)(x - x_0) = k_1 + k_2 x - k_2 x_0 = k_2 x + b

举例

x¨+x˙+1x=1\ddot{x} + \dot{x} + \dfrac{1}{x} = 1,在平衡点附近线性化:

平衡点x¨=x˙=0,1x=1\ddot{x} = \dot{x} = 0, \dfrac{1}{x} = 1,此时 x0=1x_0 = 1

xδ=x0+xdx_\delta = x_0 + x_dxdx_d是一个较小的值,带入后用泰勒公式线性化非线性的项 1xδ\dfrac{1}{x_\delta} f(x0)=f(x0)+f(x0)(xx0)1xδ=1x0+1x02xd=1xdf(x_0) = f(x_0) + f'(x_0)(x-x_0) \rightarrow \dfrac{1}{x_\delta} =\dfrac{1}{x_0} + \dfrac{-1}{x_0^2}x_d = 1 - x_d 此时原式:x0¨+xd¨+x0˙+xd˙+1xd=1xd¨+xd˙+1xd=1\ddot{x_0}+\ddot{x_d} + \dot{x_0} + \dot{x_d} + 1-x_d = 1 \rightarrow{} \ddot{x_d} + \dot{x_d} + 1 - x_d = 1

由此可得,线性化后的结果为:xd¨+xd˙xd=0\ddot{x_d} + \dot{x_d} - x_d = 0

冲激响应与卷积

冲激响应

对于一个函数 δ(t)\delta(t)δ(t)=0,t0\delta(t) = 0, t \ne 0

+δ(t)dt=1 \int_{-\infty}^{+\infty} \delta(t) dt = 1, 宽度为0,面积为1

可通过辅助函数构建:

δΔ(t)={1ΔT,0<t<ΔT0,otherwise\delta_\Delta(t) = \begin{cases} \dfrac{1}{\Delta T}, & 0 < t < \Delta T \\ 0, & \text{otherwise} \end{cases}

卷积

将系统输入f(t)f(t)在时间上的作用划分为离散的小块 ΔT\Delta{T},根据线性时不变系统的特性,系统在时间上作用的效果即为在所有时刻上输入响应的加和

在冲激响应的输入作用下,输入 f(t)f(t)与输出 x(t)x(t)的关系:

f(t)f(t)x(t)x(t)
δΔ(t)\delta_\Delta(t)hΔ(t)h_\Delta(t)
δΔ(tiΔT)\delta_\Delta(t - i \Delta T)hΔ(tiΔT)h_\Delta(t - i \Delta T)
AδΔ(tiΔT)A \delta_\Delta(t - i \Delta T)AhΔ(tiΔT)A h_\Delta(t - i \Delta T)
ΔTf(iΔT)δΔ(tiΔT)\Delta T f(i \Delta T)\delta_\Delta(t - i \Delta T)ΔTf(iΔT)hΔ(tiΔT)\Delta T f(i \Delta T) h_\Delta(t - i \Delta T)

t=iΔTt = i \Delta T时刻,X(t)=i=0iΔTf(iΔT)hΔ(tiΔT)X(t) = \sum_{i = 0}^{ i } \Delta T f(i \Delta T) h_\Delta(t - i \Delta T)

ΔT\Delta T趋近于0时,X(t)=0tf(τ)h(tτ)dτ=f(t)h(t)X(t) = \int_{0}^{t}f(\tau)h(t-\tau)d\tau = f(t)*h(t)

h(t)h(t)可以完全的定义系统

卷积的拉普拉斯变换

定义

y(t)=x(t)h(t)y(t) = x(t)*h(t)

Y(s)=X(s)H(s)Y(s) = X(s)H(s)

X(s)=L[x(t)]=0x(t)estdt X(s) = \mathcal{L}[x(t)] = \int_{0}^{\infty} x(t)e^{-st}dt

x(t)g(t)=0tx(τ)g(tτ)dτx(t)*g(t) = \int_{0}^{t}x(\tau)g(t-\tau)d\tau

证明

证明:L[x(t)g(t)]=X(s)G(s)\mathcal{L}[x(t)*g(t)] = X(s)G(s)

L[x(t)g(t)]=00tx(τ)g(tτ)dτestdt=0τinftyx(τ)g(tτ)estdt令 tτ=u,=00x(τ)g(u)es(u+τ)dudτ=0x(τ)esτdτ0g(u)esudu=X(s)G(s)\begin{align} \mathcal{L}[x(t)*g(t)] & = \int_{0}^{\infty}\int_{0}^{t}x(\tau)g(t-\tau)d\tau e^{-st} dt \notag \\ & = \int_{0}^{\infty}\int_{\tau}^{infty}x(\tau)g(t-\tau)e^{-st}dt \notag \\ \text{令 $ t - \tau = u $}, & = \int_{0}^{\infty}\int_{0}^{\infty}x(\tau)g(u)e^{-s(u+\tau)}dud\tau \notag \\ & = \int_{0}^{\infty}x(\tau)e^{-s\tau}d\tau\int_{0}^{\infty}g(u)e^{-su}du \notag \\ & = X(s)G(s) \notag \end{align}

欧拉公式

eiθ=cosθ+isinθe^{i\theta} = cos\theta + i sin\theta

欧拉公式证明:

f(θ)=eiθcosθ+isinθf(\theta) = \dfrac{e^{i\theta}}{cos\theta + isin\theta}

f(θ)=ieiθ(cosθ+isinθ)eiθ(sinθ+icosθ)(cosθ+isinθ)2=ieiθcosθeiθsinθ+eiθsinθeiθicosθ(cosθ+isinθ)2=0\begin{align} f'(\theta) & = \dfrac{ie^{i\theta}(cos\theta+isin\theta)-e^{i\theta}(-sin\theta+icos\theta)}{(cos\theta+isin\theta)^2} \notag \\ & = \dfrac{ie^{i\theta}cos\theta-e^{i\theta}sin\theta+e^{i\theta}sin\theta - e^{i\theta}icos\theta}{(cos\theta+isin\theta)^2} \notag \\ & = 0 \notag \end{align}

f(θ)f(\theta)为常数,当θ=0\theta = 0时,f(θ)=f(0)=1 f(\theta) = f(0) = 1eiθ=cosθ+isinθe^{i\theta} = cos\theta + isin\theta

复数

  • 代数表达:z=a+biz = a + bi
  • 几何表达:a2+b2arctanba=zθ \sqrt{a^2 + b^2}\angle{arctan \dfrac{b}{a}} = |z|\angle{\theta}a=zcosθa = |z|cos\thetab=zcosθb = |z|cos\theta
  • 指数表达:z=a2+b2eiba=zeiθ z = \sqrt{a^2 + b^2}e^{i\frac{b}{a}} = |z|e^{i\theta}